سعید کیوان‌پور (شیرانی) نویسنده و شاعر

جاذبه های گردشگری و تاریخی تالش

پارک جنگلی گیسوم ، سواحل زیبای گیسوم ، مناطق ییلاقی سوباتان ، مریان و تندوین بین ، جاده کوهستانی اسالم به خلخال ،قلعه سلسال لیسار ، کاخ قشلاقی و ییلاقی نصر الله خان) سردار امجد) ، حمام قدیمی آق اولر مناطق باستانی تول .

پارک جنگلی سیاهداران:

پارک جنگلی سیاهداران معروف به بام شهر تالش می‌باشد به مساحت 31 هکتار و با چشم انداز بسیار زیبا به جنگل کوهای تالش دریا و جلگه می‌باشد.

کاخ سردار امجد:

بنای کاخ قشلاقی سردار امجد در مرکز شهر تالش قرار گرفته و از آثار تاریخی شهر تالش به شمار می‌رود. این بنا با معماری اسلیمی ریشه دارد و در تاریخ و تمدن تالش‌خودنمایی می‌کند.

ساحل زیبای گیسوم:

ساحل زیبای گیسوم با امکانات رفاهی و طرح سالم سازی دریا و وجود امکانات اقامتی و پذیرایی شامل، سوئیت، پلاژ، پزشک، هلال احمر، امکانات قایقرانی، اسب سواری، پلیس ساحلی جاده جنگلی و بسیار زیبای گیسوم که حدوداً در 17 کلیومتری شهر تالش قرار دارد و طول این جاده که موسوم به تونل سبز می‌باشد تا ساحل گیسوم 4 کلیومتر همراه با درختان، توسکا، کاج و صنوبر می‌باشد.

2-5-1- زیارتگاه و اماکن مذهبی

اسپیه یا سفید مزگت – تالش : این مسجد در نزدیکی روستای دینا چال تالش قرار دارد و روی خرابه های آن ،آثاری از گچ بری و کتیبه ای به خط کوفی بر جای مانده که نشانگر تاریخ طولانی آن است . اسپیه مزگت ، قدیمی ترین مسجد بر جای مانده در گیلان است که بر اثر گذر زمان فرسودگی و ویرانی آن روز به روز بیش تر شده است . شکل مسجد که از چهار دهلیز و یک رواق چهار گوش تشکیل شده ،بیشتر به آتشکده های زرتشتی پیش از اسلام شباهت دارد و ممکن است بعد ها ،بنای کنونی روی آن ساخته شده باشد.

2-5-2- قروق

روستای قروق  در فاصله 5 کیلومتری شرق شهر تالش و در کنار دلتای شمال رود خانه کرگانرود ، که پس از عبور از شهر تالش (هشتپر) به دریای خزر می ریزد قرار دارد. روستای قروق از جنوب با مرز طبیعی کرگانرود واز شرق با مرز طبیعی دریای خزر  محصور شده است ودر شمال آن شالیزار های گسترده ای که این روستا را از روستای جماکو تفکیک می کند قرار دارد .در غرب نیز پس از گذر از سید نیکی به شهر تالش می رسیم . از نقطه نظر مختصات جغرافیائی این روستا در عرض جغرافیایی 37 درجه و 83 دقیقه و طول جغرافیایی 48 درجه و 96 دقیقه شرق نصف النهار مبدأ واقع شده است.

راه رسیدن به آن: جاده انزلی – تالش – آستارا – مسیری است بین المللی و شناخته شده برای تمام کسانی است که به شمال غرب کشور سفر می کنند . در این مسیر از شهر تالش و کمربندی شهر، جاده ای در امتداد شمال رودخانه کرگانرود احداث شده است ، که پس از طی 5 کیلومتر به روستای قروق ختم می شود ، به عبارت دیگر برای رسیدن به روستای قروق باید از سه راه سید نیکی که در قسمت شمالی پل رودخانه کرگانرود قرار دارد، در امتداد جریان رودخانه به سمت دریای خزر حرکت نمود تا پس از عبور از روستاهای سید نیکی ،رهنما محله ، به روستای ساحلی قروق رسید.

روستای قروق با داشتن  سواحل زیبا شامل کمربند سبز ساحلی از رودخانه کرگانرود تا قسمتی از ساحل روستای کریم محله وشیلات آن تشکیل شده است ، که سه کیلومتر طول دارد ومزین به درختان کاج ، توسکا ، له له کی ، و بوته های تمشک وانار است ، در منتها الیه شمالی این سواحل می توان فانوس دریایی را مشاهده نمود  که یکی از سه فانوس مستقر در گیلان است ، و دوفانوس دیگر در انزلی ولاهیجان قرار دارند ، این فانوس دریائی در محدوده یکی از صید گاههای قدیمی شیلات برای  صید ماهیان خاویاری می باشد ، در دو کیلومتری ساحل قروق یک کشتی سر از آب بیرون آورده وکنار ساحل خود نمائی می کند که مشخص نیست در چه زمانی در این آبها غرق گشته و همین طور به حال خود رها شده وچوب های آن برای هیزم اهالی و مسافران استفاده میکنند که جای بسی تأسف است ؛؟ در هر صورت ساحل ماسه ای و نرم قروق همه ساله پذیرای هزاران مسافر است . این سواحل مکان مناسبی برای  آب تنی و رفع خستگی و یکی از تفرج گاههای مردم تالش  و مسافران می باشد .ساحل قروق تالش به دلیل قابلیت و پتانسیل های اشاره شده و همچنین فاصله مناسبی که از شهر تالش و یکی از شریان ها و مسیر های اصلی حمل و نقل و عبور و مرور مسافران در کشور دارا می باشد ،این توانائی را دارد تا به یکی از کانون های ویژه گردشگردی گیلان و حتی کشور تبدیل گردد و فرصت ها ی جدید سرمایه گذاری و توسعه و جذب گردشگر را فراهم آورد.با توجه با این قابلیت ها مرکز تفریحات دریایی روستای قروق به مساحت24 هزار هکتار در این سواحل ایجاد شده است که فاز اول آن در مرداد ماه 1387 آغاز به  کار نمود. ایجاد مراکز شنا وبازی های آبی برای خواهران وبرادران ، پیست اسب سواری ، پیاده روی ، هتل واستخر روباز واماکن اقامتی وتفریحی از جمله برنامه های در حال اجرای این طرح است. در فاز دوم طرح استخر روباز این مرکز تفریحی دایر وبه بهره برداری خواهد رسید.

ساحل زیبای قروق:

سابقه تاریخی :

بنا به نظر دکتر محمد تقی رهنمایی استاد جغرافیایی دانشگاه تهران ، این منطقه بر اساس نوشته های یک سیاح آلمانی در قرن هفدهم میلادی یکی از بزرگترین مراکز تجاری گیلان وشاهد جنگ های بسیار زیادی بوده است:

تازمان جنگ جهانی دوم بندرگاه ومرکز اولیه شهرستان تالش در این ساحل قرار داشته است.بازار کرگانرود مرکز تبادل کالا وامور خدماتی واجتماعی منطقه از قبیل رسیدگی به اختلافات محلی وخانوادگی ، خواستگاری ، وبستن قرارداد های کشاورزی واستخدام کارگر برای فصل کاشت وخرید دام وبذر و نیازمندیهای دیگر بوده است.مرحوم حاج     عبد الغنی وحاجی علی اشرف جباری از بازرگانان عمده ی کرگانرود بوده اند، تلگراف خانه وگمرک خانه آن فعالیت گسترده ای داشته ، بقایای حمام شهر کرگانرود  هنوز برجای مانده است. ساختمان های گمرک آن تا سال 1336برپا بوده وپیرزنی به نام شیرین خانم که همسر یکی از کارکنان گمرک آن بود در یکی از این ساختمان ها زندگی می‌کرد.دبستان کرگانرود نیز تا سال 1328-29 که به هشتپر منتقل شد دایر بود.بسیاری از مهاجرین تالش شمالی که از دست بلشویک ها به ایران فرار کرده بودند فعالیت های تجاری خود را در کرگانرود آغاز کردند. از این بندر که ارتباط بازرگانی و تجاری خود را در ارتباط بازرگانی وتجاری در کرگانرود آغاز کردند ارتباط بازرگانی و تجاری فی مابین شهرهای بندری روسیه وسایر بنادر با آن منطقه را برقرار می‌کرد، در حال حاضر تنها یک حمام قدیمی به جا مانده وبقیه تخریب شده است.

دلایلی که در خصوص جابه جایی مرکز تجاری وسیاسی منطقه از این بندر به شهر کنونی هشتپر ذکر می‌کنند آن است که حدود شصت سال پیش طی جنگ دوم جهانی متفقین به منظور رساندن قوای کمکی وتجهیزات نظامی وجنگی به اتحاد جماهیر شوروی سابق با کمک این دولت جاده مسیر انزلی – آستارا ، را ایجاد نمودند .پلی را که ایجاد رفت وآمد بین دو سوی رودخانه پرآب کرگانرود را آسان می نمود احداث کردند وشهر کرگانرود مرکز  تالش از این پل وجاده بدور ماند ومنزوی گردید .به همین دلیل مردم این شهر به کنار جاده جدید الاحداث هجرت کرده وشهری بنا نمودند وچون در محل احداث شهر جدید کاخی با هشت درب بزرگ وجود داشته واز آنجایی که در زبان تالشی درب را ((بًر)) می‌گویند شهر جدید هشتبر نام نهادند  که به مرور زمان وبر اثر تکرار به هشتپر معروف شد  .

جمعیت وشرایط اجتماعی

بر اساس سرشماری سال 1385 جمعیت روستای قروق 1160 نفر بوده است که نسبت زنان ومردان در آن برابر می‌باشد .ساکنان این روستا از اقوام تالشی می‌باشند وبه زبان تالشی یا آذری صحبت می‌کنند.شغل اصلی بیشتر مردم این روستا کشاورزی وکشت برنج است.روستا دارای خانه بهداشت است که با اعتباری بالغ بر 290میلیون ریال وزیر بنایی به مساحت 68 متر مربع در زمین اهدائی مردم منطقه در سال 1388 احداث شد.

همانگونه که قبلاً اشاره شد در سال تحصیلی 29-1328 دبستان کرگانرود به شهر تالش منتقل گردید ،اما دوباره آموزش وپروش پس از یک تأخیر 13 ساله در سال 1342 در این روستا با استفاده از طرح سپاه دانش تحت عنوان دبستان دولتی خیام قروق آغاز به کار نمود که تاکنون این مدرسه دایر می‌باشد.

زیر ساخت ها وشرایط اقتصادی

روستا دارای آب لوله کشی ،برق وتلفن می باشد وبه تازگی به همت دهیاری وشورای شهر تالش ونماینده محترم شهر این روستا از نعمت گاز هم بهره مند گردیده است ، قبل از آن مردم این روستا بخاطراین جفا در روزهای سرد که معمولاً از پاییز آغاز می شود رنج وعذاب بسیاری را متحمل می شدند.

محصول کشاورزی غالب این روستا برنج می باشد که تعداد بسیاری از این مردم زن ومرد به این کار اشتغال دارند وشلتوک های خود را در کارخانه برنج کوبی روستا که توسط قسمت آقاجانیان از اهالی این روستا بنا شده به برنج تبدیل می‌کنند.به مقدار محدودی نیز محصولات جالیزی هندوانه ،گوجه فرنگی ،خیار ،فلفل و بادمجان نیز برای مصرف خود و مردم کشت می‌کنند و باغهای مرکبات و میوه نیز وجود دارد.در سال های اخیر باغهای کیوی نیز در منطقه توسعه پیدا کرده است .گروه معدود دیگری از مردم نیز به فعالیت صید ماهی در رود خانه کرگانرود ودریای خزر می‌پردازند .صید در رودخانه ودریا از طریق تور ماهی گیری یا تور های دام گستر یا پره انجام میگیرد.مهم ترین ماهیها شامل ماهی سفید، ماهی آزاد ، ماهی کفال ، کپور ،ماهی خاویاری و ... می‌باشد.

در سالهای اخیر با توجه به کاهش منابع آبزی وماهیان در دریای خزر اقدام به پرورش ماهیان در منطقه نیز رواج پیدا کرده است به طوری که در ساحل این روستا می‌توان نخستین طرح پرورش ماهی های خاویاری در کشور ایران را مشاهده نمود.این مزرعه پرورش ماهیان خاویاری درکشور ر منطقه تالش باظرفیت 20 تن که با سرمایه گذاری 600 میلیون تومانی پنج نفر ایرانی مقیم خارج از کشور راه اندازی شده است.در حال حاضر کل توده  زنده ماهیان در مزرعه خاویاری قروق تالش با چندین نفر اشتغال زایی مستقیم حدود 56 تن است.شرکت تعاونی مروارید قروق تالش درخواست افزایش ظرفیت مزرعه خاویاری را از 20تن به 60 تن گوشت و3 تن خاویار در هردوره پرورش در زمینی به مساحت سه هکتار کرده است.

یکی دیگر از کار آفرینان آقای جهانبخش اکبری از اهالی روستای کواکری ناوان از توابع بخش مرکزی شهرستان تالش می‌باشد که ایشان در زمین شخصی خود که مساحت آن سه هزار متر مربع است استخری با ساز‌ه های نوین جهت تکثیر و پرورش ماهی قزل آلا احداث نموده که ظرفیت آن در حال حاضر 10 تن در سال می‌باشد. امتیاز عمده و مهمی که این پروژه و امثال آن دارد تولید کار و کارآفرینی بوده ونیز می‌تواند افرادی را به اشتغال در آن محیط جذب نماید که خود اقدامی است خدا پسندانه و خیرخواهانه.

مریان

در طبیعت شهر تاریخی تالش مناظری وجود دارد که قلم از وصف وستایش آن ناتوان است.وقتی بر کنار دریای آن قدم می‌نهیم و زمزمه ی  امواج را می‌شنویم و جلوه ی و به هم خوردن کف ها وغلتیدن صدف ها را روی ماسه ها می‌بینیم وموقعی که در جنگل های بکر آن پای می‌نهیم ، در فراز ونشیب تپه ها وکوه ها جمال پر شکوه طبیعت را به نظر می‌آوریم ،همچنان با دنیائی از تفکر و اندیشه به عظمت و شکوه ،طبیعت پی می‌بریم و در جستجوی خالق آن هستیم و نیز ما را به این اندیشه و تفکر وا می‌دارد تا او را ستایش کنیم و خواستار تمام نعمتش باشیم و چهره بندگی را بر آستانه ی جبروت و عزتش بسازیم .چرا که وصف طبیعت در خصوص شکوه وعظمت آن مافوق وصف وادراک ما است ! اما با این همه وجود حرکت می‌کنیم و از جاده ای عبور خواهیم کرد که نسیم سبک روح از میان درختان جنگلی می‌گذرد و زمزمه می‌کند ، ابرها آسمان را پوشانده اند و دامن کشان می‌گذردند و رود خانه با آنهمه پیچ و تاپ هایش با جوش و خروش به سوی دریا می‌شتابد ، خورشید چون  گوئی آتشین در پشت دیوار افق فرو می‌رود وخود را برای مسافرتی کوتاه آماده می‌سازد واز پاره های سرخ شده ابر از درختان جنگل و کلبه های بام شکسته روستائیان باصفایش خداحافظی می‌کند ودور می شود ونیز ما به مقصد مان نزدیک ونزدیک تر می‌شویم ، نزدیک به جایی که در دلش تخته سنگ هائی تیره ودرختان سالخورده با خونسردی را ز از غم ها وشادی های بشر را در دل نهان کرده ،و امروز می‌رویم تا به آن سلام کرده واز راز دلش پرده برداریم و آنجا جائی نیست جز شهر

تاریخی مریان

مریان نام یکی از ییلاق های خوش آب و هوای شهرستان تالش واقع در 30 کیلومتری غرب هشتپر است.

کاخ ییلاقی نصر الله خان سردار امجد در مریان قرار دارد ، در منطقه مریان گورستان کلان سنگی مربوط به دوران پیش از هخامنشی نیز کشف شده است.

آشنائی بیشتر با روستای تاریخی مریان

روستای تاریخی مریان از توابع بخش مرکزی شهرستان تالش ،‌با مختصات جغرافیایی 48 درجه و37 دقیقه طول شرقی و 37 درجه و 50 دقیقه عرض شمال در 37 کیلومتری شمال غربی هشتپر و 143 کیلومتری رشت قرار دارد، این روستا از شمال به روستای ناوان ، از شرق به روستای سینه هونی ، از جنوب به اراضی جنگلی واز غرب به روستای آق اولر محدود ميشود .ارتفاع این روستای کوهپایه ای از سطح دریا 1080 متر است وآب وهوای آن در زمستان ها سرد ودر تابستان ها معتدل است.گورستان باستانی روستا ، نشانگر سکونت دیرینه اقوام تالشی در این روستا است وآثاری از حمام قدیمی منسوب به دوره صفوی ویا قاجاری مؤید قدمت کهن روستا است. مردم روستای مریان به زبانهای آذری وتالشی سخن می‌گویند . مسلمان وپیرو مذهب شیعه و تسنن شافعی هستند ، الگوی معیشت وسکونت بر اساس سرشماری سال 1385 به 760نفر افزایش یافته است. اقتصاد روستای مریان بر پایه فعالیت های زارعی وباغداری ، دامداری وصنایع دستی استوار است ، زراعت عمده روستا ، کشت دیم است وگندم مهم ترین محصول دیمی آن است . توتون ، ذرت ، سیب زمینی ، یونجه ، لوبیا از دیگر محصولات زراعی روستا می‌باشد ، زرد آلو ، سیب ، به و گلابی از محصولات باغی آن است محصولات مهم دامی عبارتند از :گوشت تازه  و انواع لبنیات ، پرورش طیور خانگی مانند مرغ و بوقلمون نیز بین روستاییان رونق دارد.

مرد م روستا بویژه زنان با بافت وتولید صنایع دستی مانند گلیم ، شال وجوراب در بهبود وضعیت اقتصادی خانوار نقش مهمی  ایفا می‌کنند .معماری روستای مریان به دلیل استقرار در ناحیه کوهستانی ، از روستاهای جلگه ای  استان گیلان متفاوت است ، سقف چوبی خانه ها ، لته کوبی است درهای ورودی وپنجره ها برای جلوگیری از سرما کوچک انتخاب شده اند . در ساخت خانه های قدیمی  از مصالح بومی ، سنگ ، ملات ، کاهگل وچوب استفاده شده است . محوطه باستانی گورستان مریان بزرگترین گورستان پیش از تاریخ ایران است که در عرصه ای به مساحت 400 هکتار ، در مناطق ییلاقی مریان آق اولر و تندوین بین گسترده شده است این گورستان گواه تمدن عظیم این منطقه در دوران های گذشته است . که تا اوایل دوران اسلامی تداوم داشته است ، گورهای این گورستان به صورت سه طبقه دخمه ای سنگ چین شده و با لوازم مورد نیاز زندگی مردگان کشف شده اند .حمام قدیمی مریان به احتمال قوی ازآثار اواخر دوره ی صفوی وبه احتمال دیگر از آثار اوایل دوره قاجاری است . مصالح بکار رفته در ساخت حمام شامل خشت  ، ملاط، گچ وسنگ است . در بعضی قسمت های حمام آثاری از کاشی های تزئینی ونقاشی دیواری به جا مانده بود که تقریباً تمام آنها به سرقت رفته است . جشنواره سوار کاری وکشتی مردان ، هرساله در مناطق ییلاقی  روستا برگزار می‌گردد ودر میان جوانان طرفداران بسیاری دارد ، از بازیهای محلی روستای مریان می‌توان به قئیش گوتور مک یا قئیش چکدی ، بورک قاچدی ،کلاه پِگَتی، خاله خاله ، چیلینگ آقاج اشاره نمود که اکثراً به طور گروهی وتوسط کودکان روستا انجام می‌شود. مراسم عید نوروز همانند سایر نقاط ایران برگزار می‌شود . روز سلطان ، دروزه ، 45 نوروز و بنجک از جمله مراسم بند آوردن باران و کوبیدن بر ظرف مسی برای برطرف شدن ماه گرفتی و خورشید گرفتگی نیز از آئین ها و رسم های مریان است ، برگزاری مراسم اعیاد مذهبی وعزاداری های ماه محرم نیز در روستا رواج دارد. نوای نی چوپانان وآواز های محلی ، تالشی شور و حال خاصی به مراسم و جشن های مختلف مردم روستای مریان می‌بخشد . اجرای ترانه های عاشقی به زبان ٱذری به ویژه در مراسم عروسی روستا متداول است ، سرناو دهل ساز های محلی این روستا است که در اجرای برخی آوازها و رقص های محلی نواخته می‌شوند .پوشاک غالب مردم روستای مریان ، لباسهای محلی مشابه به لباسهای تالشی است .مردان از کلاه ، شلوار ، پیراهن ، جلوبسته یا یقه هفت  یا بسته ، نیم تنه یا جلیقه پشمی ، شال و دستکش (در فصول سرد سال ) استفاده می‌کنند .زنان روستا مانند زنان تالش لباس می‌پوشند که شامل پیراهن بلند با دامن پر چین ، جلیقه بارنگ تیره ، پیژامه طرح دار و روسری های رنگی  ومنقش می‌باشد.استفاده از پارچه های رنگی روشن، ویژگی پوشاک زنان روستا است . کودکان روستای مریان نیز از پوشاک محلی استفاده می کنند .

از انواع غذاهای محلی روستا می‌توان به آبگوشت شوربا ، آبگوشت قرمه ، انواع آش مانند ترش آش وآش رشته .انواع غذاهای همراه برنج وماهی اشاره کرد .

دسترسی : این روستا از طریق شهر هشتپر با جاده ای مناسب وزیبا قابل دسترسی است.

ییلاق :

ییلاق به مناطق سردسیری که عشایر در کوچ سالانه خود به عنوان اقامتگاه بهاره و تابستانه انتخاب می‌کنند، گفته می شوددر مقابل به مناطق گرمسیری که عشایر به عنوان اقامتگاه پاییزه وزمستانه خود انتخاب می‌کنند  قشلاق گفته می‌شود ، بیشتر عشایر و ایلات به ییلاق و قشلاق می‌روند.

در حال حاضر که قرنها از آغاز زندگی ایلات گذشته زندگانی یک ایل یا عشیره با وجود ترقیات اجتماعی که در اصول زندگی مردم حاصل شده با آنچه در چند قرن پیش از این بوده تغییری نکرده است. امروز ایل قشقایی اصول نقل وانتقال زمستانی وتابستان یعنی قشلاق و ییلاق را درست و منطبق با روحیه وامتیازات خاص زندگی ساده ایلات و عشایر است ، کاملاً رعایت می‌کنند ، واگر بگوییم که حتی در طرز فکر وعقاید افراد این ایل با آنچه در چند قرن پیش داشته تغییر محسوسی حاصل نشده است اغراق نگفته ایم. این رکود فکری و اجتماعی ایلات ایران نتیجه یک سلسله مقتضیات جغرافیای محل مسکونی آنان است وخود این رکود یکی از عوامل مؤثر در وضع اجتماعی وسیاسی ملت ایران بوده. منظور این است که در میان طبقات اجتماعی کشور ما بعد از ایلغار مغول طبقه ی ممتاز جدیدی تحت عنوان ایل بوجود آمد که نه آن را می‌توان جزو طبقه روستائی وده نشین شمرد ونه در ردیف شهرنشینان قرار داد . این طبقه که – چنانکه بالاتر گفته شد طبقه ای محافظه کار وپایبند به اصول وعقاید وسنن و آداب قومی خویش است و داخل حصار های محکم کوهستانی و دور از غوغای شهرنشینان قرن ها به زندگی ساده خود در حال حرکت ادامه داده  و امروز نیز همچنان به این زندگی ادامه می‌دهند وهرگونه فکر نو بنیاد تازه ای را مخالفت نشان داده و ایستادگی کرده است. عجالتاً متذکر می‌شویم که بسیاری از جریانهای سیاسی سه قرن اخیر وغالب کشمکش ها ،مبارزه ها وجنگ ها و منازعات داخلی ایران معمول و معلول ایلات و طرز زندگی و رویه وامتیاز ات طبقاتی آنان بوده است به طوریکه از یک لحاظ تاریخ چند قرن پیش یا اخیر را می‌توان تاریخ نهضت و جنبش های نظامی و سیاسی ایلات عشایر دانست. در اینجا سخن را کوتاه می‌کنیم وبه یکی از ییلاق های شهر تالش می‌رویم وبه معرفی آن می‌پردازیم ،

همانگونه که ذکر گردید ، در زبان فارسی ییلاق یا تابستانگاه به کوهپایه جای سرد سیر یا اقامتگاه تابستانی ، جای خوش آب وهوای ییلاق نیز گفته می شود . (ییلاقی در غرب لیسار در شهرستان تالش که ییلاق اهالی لیسار است).

لیسار

این شهر با جمعییت (3262 نفر برآورد 1390) در بخش کرگانرود شهرستان  تالش قرار دارد ، این شهر بر سرراه ترانزیت تهران – رشت – آستارا قرار دارد و به واسطه قعله تاریخی سلسال شهرت پیدا کرده .

لیسار به معنی محل درخت لی (نارون و...) است وربطی به نام پادشاهان آشور ندارد ،درختی است که در جنگل های ایران یافت می‌شود ودر نجاری به کار می‌رود .قسمتی نارون ،نامی که در رامسر و دیلمان و لاهیجان به اوجا دهند .شهر لیسار به دلیل حضور قلعه تاریخی سلسال و به دلیل واقع شدن در میان شالیزار های برنج وباغ های گیلاس ونزدیکی به دریای خزر دارای آب و هوای خاص با قابلیت بالای جذب گردشگری است .اجرای یک طرح گردشگری – اقامتی در این منطقه بخشی از نوار ساحلی دریای خزر واقع شده در شهر لیسار ، قلعه تاریخی سلسال منطقه ییلاقی  سوباتان و روستای قدیمی ، اگری بوجاق به عنوان طرح جامع ملی گردشگری سلسال لیسار به تصویب دولت رسیده است . از شهرداران پیشین لیسار می شود به منوچهر غفار پور ، علی فتح الهی ، سید محسن سید ترابی ، محمد تقی نظیری مره دشت اشاره کرد.از شخصیت های مشهور منطقه در دوران معاصر می توان به مشروطه خواه گیلانی ملا عزیز شریعت مدار کرگانرودی اشاره کرد. وی در جریان قائله ی 15 اسفند 1290 هجری شمسی در رشت به دست روسها اعدام گردید ، بنای یادبودی در شهر رشت ، پشت بیمارستان پورسینا برای وی وهمرزمانش ساخته شده است، وهمچنان می‌توان به مرحوم  آقای مسرت اصفهانی که از سالها قبل به این مکان هجرت نموده اشاره کرد ، ایشان دبیر زبان انگلیسی  وبه 5 زبان خارجه مسلط بوده و خدماتی در آن منطقه توسط وی به اجرا در آمده ،مقبره وی در لیسار محله در مزرعه خود نمایی می کند.روحش شاد

درفاصله 36 کیلومتری شمال غرب شهر تالش و17 کیلومتری جنوب شرق دریاچه نئور در ارتفاع 1900، 1970 متری از سطح دریاهای آزاد قرار دارد .آبادی ییلاقی سوباتان روبروی بلند ترین کوه رشته کو ه تالش در ((ریشکاچی یا ریشگاسر)) قرار دارد . جمعیت منطقه ییلاقی سوباتان شامل گزنه هونی ، بیده پشت ، هونی پش ، قوری دره ، قعله بین یوری ، گنج خانه ورزان و ... به صورت فصلی متغیر است .بهار،تابستان و اوایل پاییز منطقه پر از هیاهو وجنب و جوش است ، ترکیب جمعیتی عمدتاً از گالشان وبومیانی است

که به دادمداری ودام پروری مخصوصاً پرورش گوسفند مشغول هستند. سایر ساکنین از اهالی بخش لیسار (کرگانرود) تالش هستند.طبیعت زیبا ، محیط دلربا وهوائی به غایت نیکو پذیرای خیل طبیعت گردان و کوهنوردان ملی ومحلی و به ندرت گردشگران خارجی است.

سوباتان

آب و هوای سوباتان

به دلیل همجواری ارتفاعات این منطقه با دریاچه خزر ، آب و هوای سوباتان را دائماً دستخوش تغییر داده است.یک لحظه ابری ، یک لحظه بارانی ، یک لحظه تگرگ ورعد و برق و زمانی نیز آفتابی است .بسیار اتفاق ، افتاده که تمامی این پدیده های جوی را در کمتراز یک ساعت تجربه نمود.

وجه تسمیه

در مورد وجه تسمیه سوباتان دو نظریه وجود دارد .

اول سوباتان یا سووتن برخلاف نا آشنایان به زبان تالشی به هیچ وجه کلمه ترکی به معنای فرورفتن آب درست نیست با توجه به منابع وتحقیقات به عمل آمده .

بنا به تحقیقات علمی درباره تالش و تالشی ها آبادی های ییلاق تماماً به زبان تالش نام گذاری شده اند که عناصر موجود در طبیعت مانند عوارض زمین برای مثال ، منطقه ای کان تیک (به معنای کوه سنگی ) ((ده سره یا سرد هونی )) چشمه سرد ، یا بیه پشت یه بیه پشت یا ننه چولی (به خاطر قرار گرفتن در منطقه گود )  یا سابی چول یا اسب مور، همگی حکایت از نام های تالشی  با تأثیر پذیری از عوارض طبیعی دارد . همچنین بهتر است از ساکنین دامدار منطقه نام سوباتان سوآل شود که در جواب سووتن تلفظ می‌شود و معنی سو :گلپرووتن :وطن در ضمن هنوز هم بیشترین تولید گلپر از زمین های این منطقه در تالش بعمل می‌آید ، وجود روستائی در غرب سوباتان به نام ((سوکدی )) یعنی روستای گلپر خیز سو یعنی گلپر وکدی یعنی روستا نیز این نظریه را تقویت می‌کند

نظریه دوم : سوباتان به معنی فرو رفتن آب است چون در این ییلاق در نظری محله حفره هایی وجود دارد که آبهای جاری و چند چشمه در آنجا فرو می‌رود و کسی نمی‌داند این آبها از کجا سر در می‌آورند البته یک باور افسانه ای وار وجود دارد که این آبها به انبار قلعه سلسال لیسار که 20 کیلومتر با آنجا فاصله دارد متصل است. صاحب این نظریه هم نام گذاری ترکی تعدادی از روستاها و مکانها مانند قوری دره ، ساری بولاغ ، قارا بولاغ ، محمد عزیزی وردی ،هاچا داش و غیره را دلیلی برادعای خود می‌شمارند . اما خارج از این جدل ها باید پذیرفت که ساکنان بومی این منطقه تالش ها بوده اند ومراودات مختلف بین تالش و آذربایجان نیز اختلاط فرهنگی و ادبی فراوانی را ایجاد کرده است.

نقاط دیدینی سوباتان

چشمه باتمان بلاغ :بین سوباتان و اسبومار واقع است
منطقه باستانی غار گنج خانه
سرچشمه اصلی قنات سلسال  که سر از قلعه سلسال لیسار در می آورد است .
زمین اسب دوانی که منطقه ای نسبتاً هموار و مشرف به سوباتان ودر نزدیکی بیده پشت قرار گرفته است
آبشار ورزان واقع در 4 کیلومتری غرب سوباتان
مناطق دیدنی هاچا داش ، ساری داش ، مجمع داش و غیره
پارک طبیعی و جنگل آل جالق
دریاچه زیبای نئور
آبشار زیبای ماهار واقع در روستای ماهار

مشکلات عمده در سوباتان

ترکیب جمعیت یکجا نشین در شهری وروستایی از شهرستان تالش وکوچ نشینان وجنگل نشینان ترکیب نامتجانس در سوباتان  به وجود آورده است ولی این ترکیب جالب است.

جمعیت غالباً شهری که آخر هر هفته به منظور تفریح و استفاده از هوای پاک وغذاهای طبیعی به سوباتان می‌آیند در تقابل با کوچ نشینانی که بی محابا مراتع منطقه را به چرای گوسفندان سپرده وبدون کوچکترین احساس خطری از نابودی مراتع شروع به بهره برداری بیش از حد مراتع منطقه می‌نمایند ولی همین کوچ نشینان اقتصاد دام محور منطقه را به حرکت وامی‌دارند.

از سویی نابودی جنگل های نزدیک منطقه که به انحای مختلف مورد استفاده قرار گرفته زنگ خطری برای نابودی طبیعت بکر دره لیسار ومنطقه سوباتان می باشد.مشکل سوباتان تقابل مدرنیته و سنت و ساخت و سازهای بی رویه و زمستانه در مراتع است، که می‌رود سوباتان سبزرا به منطقه ی پر از خانه های کوچک و بزرگ تبدیل کند.وجود جاده کوهستانی منتهی به این آبادی در راستای خدمت به ساکنین ، ناخواسته راه ورود مصالح مدرن به منطقه را گشوده وبا بررسی عکس های تابستانی منطقه و عکس های سال بعد رویش منازل غیر مجاز وبعضاً مجاز قابل رویت است. چه خوب بود مسئولین طرح جامعی برای سوباتان تعریف و ساخت و ساز منطقه را تحت کنترل در ‌می‌آوردند . وبه ساخت وساز منطقه سامان می‌دادند. معضل دیگر سوباتان کم آبی است.سالها قبل به همت اهالی و کمک اداره آب و فاضلاب تالش ، آب لوله کشی از چشمه قاربولاغ به منطقه آورده شده که در حال حاضر جوابگوی صدها خانوار ساکن در روزهای تابستان نیست از طرفی ترکیب نامتجانس قومی وقبیله ای تصمیم گیرندگان فعلی سوباتان و عدم هماهنگی و مدیریت صحیحی این گروه از توسعه آبرسانی و اضافه کردن منابع آبی جدید به سیستم لوله کشی شده است و تعصبات خشک وبعضاً به علت عدم آینده نگری در این باره به مشکلات سوباتان افزوده است .معضل دیگر تولید زباله وعدم دفع صحیح آن است از سوئی تولید زباله های پلاستیکی و زباله های بهداشتی و نبودن سیستم جمع آوری زباله در سوباتان باعث شده چهره منطقه پر از کیسه های پلاستیکی وقوطی های کنسرو وغیره باشد که خوشایند هیچ طبیعت  دوست و انسان متمدنی نیست.

همچنین نبودن سرویس بهداشتی یا عمومی باعث سردرگمی و ایجاد دستشویی های صحرائی توسط طبیعت گردان گروهی شده است که باعث آلودگی منابع آبی زیرزمینی وخطر آلودگی چشمه سوباتان شده است .در هر صورت تذکری بود به مسئولان و مردم سوباتان .

راهای رسیدن به سوباتان

برای رفتن به سوباتان از دو طریق می توان عمل کرد

از طریق تالش
از طریق اردبیل یا خلخال .

البته راه اول ((تالش )) مطمئن تر و تردد بیشتری دارد برای این امر می‌توان از ماشین شخصی ترجیاً شاسی بلند استفاده کرد.

راههای پیاده روی به سوباتان

مسیر دره لیسار به سوباتان معروف به ((تینیجه یولی)) کوتاهترین راه وحدود 18 کیلومتر است.مسیر ماشین رو از تالش حدود 43 کیلومتر مسیرجو کندان دی گولی سوباتان ، 4 مسیر دریاچه نئور به سوباتان وسمت اردبیل وخلخال از طریق جاده ((فیبرنوری ))به علت عدم ترد وسیله نقلیه به صورت منظم در این مسیر ومشخص نبودن مسیر در بعضی نقاط سفر گروهی ویا با بلد محلی استفاده از نقاط جی پی اس گذاری شده توسط سایر طبیعت گردان پیشنهاد می شود.

((در سوباتان امتحان کنید))

 طبیعت زیباو با لطیف تلفیق هوای مدیترانه ای وکوهستانی هوایی آلپ گونه بوجود آورده است.بازار سوباتان شبیه دهکده های اطراف اورست در نپال است سود جو باشید ، با افراد معتمد محلی یا بومیانی که خود نیز به صورت تفریحی به سوباتان آمده اند مشورت کنید .در خصوص گوشت و موادغذایی آن ، پنیر ویژه سرغ کردن (پنیر ویسوج) درسوباتان آن را حتماً امتحان کنید .این پنیر فقط درساعات ظهر فصل بهار بوسیله دامپروران منطقه تهیه می شود .این پنیر بدون نمک برای سرخ کردن غذا مناسب است.دستور پخت را از مغازه داران یا خود دامداران سوال کنید. در سوباتان هر سه وعده می‌توانید کباب بخورید .سیر تازه سوباتان طعم بسیار خوبی دارد برای نوشیدن آب از آب چشمه سوباتان یا گزنه هونی استفاده کنید.

تورهای طبیعت گردی

هرساله تعداد کثیری از طبیعت گران ایرانی وخارجی از مسیر دریاچه نئور به سوباتان سرازیر می شوند، بهترین زمان برای طبیعت گردی در این ناحیه اردیبهشت وخرداد است. اخیراً برخی آژانس هادر تهران تور دریاچه نئور وسوباتان را اجرا می کنند .غذای محلی در این منطقه ییلاقی همانند سایر نقاط عشایر نشین غذاهای محلی خاصی تهیه می‌شودکه از جمله آنها ، پندیره ویسوج – سوجادیله – قورما – قورتماج – سیر جینه – کله پلو – پته – قوزلی بریان و ... نام دارد.

ورزش ها وبازیهای بومی محلی سوباتان

در سوباتان به تناسب اقلیم کوهستانی وییلاقی خاص خود بازی ها و ورزش های بومی ویژه ای رواج داشته ، که غیش بازی – چیلنگ آقاجی – کودی کودی – کلاه پگِتی – سرسره بازی تعدادی از این بازی ها است .

گیاهان دارویی

آب وهوای سرد کوهستانی وویژگی های منحصر به فرد جغرافیائی سوباتان باعث شده این منطقه کلکسیونی کامل از گیاهان داروئی همچون گلپر (سو) ، (کهلیک اوتی(آویشن) ، گزنه ، نعناع ، بولاغ اوتی ، ازگیل کوهی ، سیب کال ، قارا گیله ، قرمزی گیله ، قارچ طبیعی ، بومادران ، امه کومجی ، یار پوز (پونه ) چای اوتی ،هوفار یقون ، دم اسبی ، ترشنگ و ... می‌باشد .

خطبه سرا

روستایی است در بخش کرگان رود از توابع شهرستان تالش ،استان گیلان

این روستادر نزدیکی لیسار شهرستان تالش و25 کیلومتری شهرستان هشتپر واقع شده است .بر اساس سرشماری سال 1385 جمعیت آن (67 خانوار ) 273 نفر است.

((پارک جنگلی گیسوم))

نخستین بار پارک ملی یلواستون در ایالات متحده در سال 1872 به پارک جنگلی تبدیل شد.پارک جنگلی گیسوم در 18 کیلومتری جاده تالش به بندر انزلی قرار دارد .در جنوب آن رضوانشهر به فاصله 14 کیلومتر وشمال آن ،شهرهشتپر (تالش ) با فاصله حدود 20 کیلومتر قرار دارد.گیسوم یکی از توابع دهستان زیبای خاله سرای 57 می‌باشد وسالانه میلیون ها مسافر وتوریست داخلی وخارجی از آن دیدن میکنند.

در مجموع 76 گونه گیاهی متعلق به 66 جنس و 44 خانواده در این منطقه جلگه ای از شمال گیلان شناسایی شده است که 21 گونه آن چوبی و مابقی را گونه های علفی تشکیل می دهد.درختان جنگلی انبوه وانواع گونه های گیاهی به ویژه درختان انجیلی (آسون دار )، چشم انداز رویایی در فصل پاییز به همراه دارد.
 
دهستان جوکندان

دهستان جوکندان با ۲۴ روستا بزرگترین دهستان شهرستان تالش می باشد. از سمت شمال در ۵کیلومتری شهر لیسار و از جنوب در ۵ کیلومتری شهر تالش (هشتپر) قرار دارد و از سمت شرق به دریای خزر از غرب به رشگاجی و اردبیل متصل است.بازار انوش محله با جمیعت ۲۵۰۰ نفر بزرگترین روستای این دهستان است .

جمعیت

دهستان ساحلی جوکندان از نظر موقعیت جغرافیایی بین عرضهای ۳۷ درجه و ۴۸ دقیقه تا ۳۷ درجه و ۵۵ دقیقه شمالی و طولهای ۴۸ درجه و ۵۱ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۵۸ دقیقه شرقی در شمال غرب استان گیلان قرار گرفته است.مساحت این دهستان5/112 کیلومتر مربع و تراکم نسبی جمعیت آن ۱۶۳ نفر در کیلومتر مربع می باشد. بر اساس آمار کارگاهی آبان ماه ۱۳۸۱ تعداد ۵۱۵۳ خانوار و ۲۴۵۴۹ نفر جمعیت دارد.

اسامی روستاهها

دهستان جوکندان مشتمل بر ۲۴ روستا، مزرعه و مکان به اسامی زیر: ۱ - چلونصر ۲ - دیزگاه محله ۳ - پی‌سرا ۴ - قنبر محله ۵ - سیاه کل ۶ - ترک محله ۷ - جوکندان بزرگ ۸-دیراکری ۹ - انوش‌محله جوکندان ۱۰ -شیخ محله ۱۱ - خواجه‌کری ۱۲ - شیلان ۱۳ - پشته ۱۴ - نصورمحله ۱۵ - تره طول گیلان ۱۶ - خاصه سرا ۱۷ - راهنمامحله ۱۸ - کواکری ۱۹ -دول‌بین ۲۰ - تی‌تک ۲۱ - سراگاه ۲۲ - نعلبد ۲۳ - جماکوه ۲۴ - قروق 25- شاندرمن 26-شفقت محله 27-کریم محله 28-مطالع سرا

بقعه و مساجد

این دهستان دارای زیارتگاه بقعه قدیمی " قوشه جد "، سید فضل اله (رح)از نوادگان شیخ صفی الدین اردبیلی (رح) که بنای آن قدمتی نزدیک به ۵۰۰ سال دارد.مسجد جامع سید جمیل میرشهابی(رح)، مسجد جامع انوش محله، مسجد جامع ترک محله، مسجد ابوالفضل بازار جوکندان و مسجد امام حسین چلونصر از مساجد بزرگ این دهستان می باشد . جوکندان دارای ۲۰ مسجد می باشد که ۷ مسجد برای اهل تسنن است.

بزرگان جوکندان

حضرت سید شهاب الدین کرگانرودی جوکندانی اعلی الله مقامه  : اعلم علمای زمان در تالش عالمی جلیل القدر و فقیهی جامع الشرایط و مورد اقبال عصر خود بوده و از اعقاب فیروز شاه زرین کلاه میباشد . ایشان پس از طی مدارج علمی در صفحات کردستان و عراق و کسب فیض معنوی در محضر حضرت شیخ سراج الدین نقشبندی قدس سره الشریف به دامادی آن حضرت مفتخر گشتند . در زمان اوج بیداری و قیام و جنبش آزادی خواهی مردم ایران در سراسر کشور در آخر حکومت ناصرالدین شاه قاجار ، نصرت الله خان عمید السطنه سردار امجد کرگانرودی با احساس خطری که از جانب این عالم بزرگوار و پیر طریقت حاج محمود افغان (رح) میکرد به مرکز گزارش داده و با اخذ دستور دستگیری ، ایشان را به رشت و از آنجا به زندان تهران اعزام داشتند . مرحوم سید شهاب الدین (رح)پس از آزادی از زندان به کردستان تبعید میگردند .مرقد ایشان در بیاره شریفه میباشد . سه فرزند ذکور ایشان بنام سید رحمت الله میرشهابی کرگانرودی ، سید نور الله میرفضلی کرگانرودی و سید عبدالقادر حسینی پره سری می باشند .

سید روح الله میر مسعودی  : از نوادگان شیخ صفی الدین اردبیلی جهت مطالعه بیشتر به وبگاه دکتر علی عبدلی "www.aliabdoli.blogfa.com " مراجعه شود.

حضرت سیّد جمیل میر شهابی (رح)  : فرزند مرحوم سید رحمت الله میرشهابی کرگانرودی (رح) از مشاهیر بزرگ مذهبی تالش که بیش از نیم قرن امام جمعه جوکندان بودند و قریب به یک قرن از عمر پربار خویش را مصروف راه دین نمودند .

جناب آقای انوش فرح بخش طولی  : شخصیت بزرگوار ،خیر و تأثیر گذار در جوکندان که شرح بزرگواری و گذشت ایشان زبانزد اهل منطقه است .به پاسداشت نام ایشان بازار اول جوکندان انوش محله خوانده می‌شود.

ییلاقات ومناطق دیدنی

ییلاقات بسیار جالب و دیدنی چم چمی ، ده سر ،دیزگاه،آسبومار، کرورنگی بیر، بوبناپشت، قازیو هونی، رنگینه هونی که آرامگاه فیروز شاه زرین کلاه در این ییلاق می باشد، با گلهای بسیار زیبا که چشم هر بیننده‌ای را به خود جلب می‌کند.

((تالاب جوکندان))

تالاب جوکندان بخشی از منطقه حفاظت شده لیسار محسوب می شود.این تالاب جزو تالاب های دریایی ساحلی است و یکی از تالاب های نادر در استان گیلان محسوب می شود. در کنار این تالاب چشم اندازهای زیبایی همچون جنگل های جلگه ای هیرکانی و جنگل های کوهستانی هیرکانی را می توان مشاهده کرد. مساحت این تالاب ۲۳۸ هکتار است و در ۷ کیلومتری شمال شهر تالش واقع شده است.متأسفانه در دهه شصت هجری جنگلهای ساحلی جوکندان توسط صنایع دفاع در عرض سه ماه با برقراری ۱۷ کارگاه چوب بری بصورت برق آسا از صحنه محو شد.جای تأسف بسیار است که نهالکاری اطراف این منطقه با گیاهان غیر بومی از خانواده کاج و سرو صورت گرفت وجنگل توسکایی که نواری به عرض ۶۰۰-۱۰۰۰ متر در طول نوار ساحلی به طول تقریبی ۸ کیلومتر را در بر می گرفت نابود شد وتبدیل به مرداب و باتلاق گردید.نوار جنگلیی که به جرأت در طول خط ساحلی خزر بی مانند بود.

ساحل قروق یکی از مناطق زیبای ساحلی شمال در این دهستان واقع است.ساحل جوکندان که همه ساله مسافران زیادی به آنجا می آیند.چه افسوس که خط ساحلی به زباله دانی می ماند که پر از نخاله های ساختمانی شده حتی ماشینهای تخلیه چاه هم شبانه تانکر زباله های انسانی و عفونی خود را به دامان طبیعت می سپارند از دیدن چنین مناظر رقت آوری دل هر طبیعت دوستی سخت به درد می آید.        

                                                                                                     

جاده

یکی از خطرناکترین و پرحادثه‌ترین جاده‌های اصلی کشور بین آستارا و تالش از این دهستان می‌گذرد و هر ساله در منطقه میانکیل (مایکل)حد واسط روستای تره تا چلونصر تصادفات شدیدی رخ داده و خسارتهای مالی وجانی فراوانی وارد می‌شود. که در حال حاضر این جاده در حال تعریض شدن است و به بصورت اتوبان بین تالش تا آستارا مورد بهره برداری خواهد شد.

محصولات کشاورزی

محصولات کشاورزی معروف جوکندان ازگیل، گیلاس، آلوچه، توتون، ترب، سیر، کیوی و برنج می‌باشد.که در سال ۸۹ در حدود۳۰۰۰ تن معادل ۲۰ میلیارد ریال فروش کیوی داشته که در سطح کشور یکی از مرغوبترین کیوی ها در منطقه جوکندان به عمل می آید.در حال حاضر باغهای متعد خرمالو هم در حال رشد هستند که به زودی محصولات این باغها هم در سطح کشور حرفی برای گفتن خواهند داشت.

فیلم هایی که در جوکندان ساخته شده است

جوکندان در سالهای گذشته پذیرای بازیگران بزرگ کشور بوده که در قالب فیلم پس از باران هنر نمایی کردند؛که این فیلم بارها از صدا و سیمای ایران پخش شد که پس از آن نیز دربسیاری از کشور ها از جمله آلمان به تصویر کشیده شد؛پس از باران پای کارگردانان بزرگ زیادی را به جوکندان باز کرد که حاصل آن ساخت تعداد زیادی از فیلم های کوتاه شد که به جشنواره‌های گوناگونی فرستاده شد.مکان های بازی این فیلم در   خا نه های دو تا از خان های سابق جوکندان در ترک محله جوکندان بودکه دریاچهٔ پشت کوه گرد کوه نیز یکی از سکانس های بازی بود که راه رشت را در فیلم نشان می دادوهمچنین قبرستان شیخ تربه نیزیکی از محل های بازی این فیلم بود.که این فیلم پس از باران باعث شد که گوشه ای از زیباییهای جوکندان در دید عموم مردم ایران قرار بگیرد.و فیلم دیگر فیلم گلنار بود در دهه ۶۰ در ساحل جوکندان برای کودکان و نوجوانان تهیه شد. فستمهایی دیگری از فیلمهای آلما ، به رنگ خدا ، مریم مقدس و ...

غذاهای محلی جوکندان

چغرتما: مرغ + پیاز + تخم‌مرغ + آب لیمو یا آب نارنج

لونگی: مغز گردو + سبزی جعفری + سیر تر یا خشک + پیاز

واویشکا: دل + جگر + قلوه + پیاز + گوجه‌فرنگی + دانه انار گاهی تخم مرغ

انواع کوکو: کوکوی اشبل، کوکوی گردو، کوکوی سیب زمینی و شامی یا کوکو ی گوشت چرخ کرده و...

میرزا قاسمی: بادمجان، گوجه فرنگی، سیر، تخم مرغ، ادویه و رب گوجه فرنگی...

مرغ محلی ، بوقلمون محلی و ماهی سفید بصورت شکم پر یکی از غذاهای اصلی اهالی جوکندان است که برای مهمانیها تدارک می بینند.

تورش تره( پته) :سبزی این غذابر ۴ نوع است ۱-سبزی (جعفری، گشنیز، اسفناج، تره، چغندر)2- ChoCHe چوچه پته ۳- گیه پته(داغ پتسی)که مخصوص ییلاقات است ۴- گیاهان محلی مثل سینور و...+ برنج، سیرخام، ترشی (آب نارنج یا آب انار)، آلوچه سبز، تخم مرغ، ادویه.

انواع چاشنی: بورانی بادمجان، بورانی اسفناج، زیتون پرورده، اشپل خاویار ماهی، ماهی شور، ماهی دودی ، کولی ، سیاه کولی ، شاه کولی و رب ازگیل

انواع پلوها : گزنه پلو(از گزنه تازه و برنج ) ، هالوف پلو(هالوف نوعی گیاه محلی که در ارتفاعات ۱۶۰۰-۱۸۰۰ متری رشد می کند از خانواده پیاز ، سیب زمینی پلو و کرچا پلومخصوص صبحانه از انواع پلوهای محلی منطقه جوکندان است.

حویق

یکی از شهرهای استان گیلان در شمال ایران است. این شهر با جمعیت ۴۱۹۴ نفر در بخش حویق شهرستان طوالش قرار دارد. که در سی کیلومتری آستارا واقع می‌باشد. زبان گفتاری در حویق ترکی و تالشی می‌باشد

آثار تاریخی تالش

کاخ های ییلاقی سردار امجد ملقب به عمید السلطنه – طالش : این کاخ ها در روستای (مریان ) و (آق اولر ) واقع شده اند . نصراله خان ،سردار امجد از حاکمان (کرگان رود) بود . این کاخ ها ، هریک سه بخش خان نشین ، قراول خانه واصطبل خانه تشکیل شده است .کاخ های مزبور در دوران اوج گیری جنبش مشروطیت از سوی مشروطه خواهان به آتش کشیده شده است . با سرمایه گذاری و بهره گیری از این بناها و استعداد های طبیعی روستاها ، می‌توان به عنوان یکی از مهم ترین مراکز سیاحتی و گیلان گردی از آن ها استفاده کرد.

کاخ قشلاقی ضرغام السلطنه – تالش : این کاخ در داخل شهر هشتپر واقع شده و معماری آن تلفیقی از سبک های غربی و سنتی است .سقف این بنا شیروانی حلبی است . قدمت تاریخی این بنا به دوره قاجار می‌رسد این کاخ دارای 8 در بوده است و از این رو نام این شهر را (هشتبر )گذاشته اند که بمرور زمان به (هشتپر) تبدیل شده واینک به تالش موسوم گشته است . این کاخ هنوز به عنوان یک اثر با ارزش ، مورد توجه قرار نگرفته است .قلعه صلصال لیسار – تالش : این قلعه در 18 کیلو متری شهرستان تالش در منطقه (هره دشت ) بر روی تپه ای واقع شده است. مصالح این دژ مستحکم ، از سنگ وساروج است و تأسیسات درونی آن از آجر و نوعی ساروج سفید ساخته شده است . این بنای عظیم  به دوره سلجوقیان مربوط است. این قلعه از بخش های گوناگون مانند: خان نشین ،قراول خانه ، اصطبل و آب انبار تشکیل شده است . سبک معماری این بنا ، گویای فرهنگ و تمدنی کهن در منطقه است . از دیدگاه گردشگری و پژوهش های تاریخی نیز این قلعه تاریخی حائز اهمیّت است.

جغرافیای طبیعی

کرگان رود – تالش : کرگان رود بزرگترین رودخانه ناحیه غربی  یا منطقه تالش است . شاخه شملی این رودخانه از ارتفاعات 2000 متری و شاخه میانی از ارتفاعات 3000 متری سرازیر می‌شوند. در ارتفاع حدود 350 متری ، این دو شاخه فرعی بهم می‌پویندند . شیب عمومی حوزه آبخیز این رود ، ملایم است . این رود از شهر (هشت پر ) می‌گذرد و در این ناحیه ، پلی روی آن قرار دارد . بستر رود در محدوده شهر گسترده شده و کناره جنوبی آن ساحل سازی شده است .

شفارود – تالش : شفّا رود دومین رودخانه پر آب تالش است . در طول مسیر ، شاخه های نسبتاً مهّم فرعی به شاخه اصلی رود می‌پیوندند. شفا رود در مسیر خود جویبارهای متعدد و کوچک را از دو سو در آغوش میگیرد و با شیبی تند در ناحیه (پونل) وارد جلگه می شود.

رشته کوهای غربی – تالش : رشته کوهای غربی گیلان که بلندی های تالش ، ماسوله و پشتکوه را در بر می‌گیرد ، از دره رود آستارا تا تنگ منجیل گسترده است . دامنه های شرقی این کوه ها که با شیبی تند به دریای مازندران و جلگه گیلان مشرف اند ، از جنگل پوشیده شده اند . این رشته کوه ، مانند سدی میان آذربایجان و دریای ما

پیام

پیام شما

لطفا دیدگاه یا درخواست خود را از طریق فرم زیر ارسال نمایید:

پیام شهرام

بسیار عالی و مفید بود