سعید کیوان‌پور (شیرانی) نویسنده و شاعر

چرا بشر به تعلیم نیازمند است

چرا بشر به تعلیم نیازمند است

مرحوم شهید ثانی قدس سره ) در مقدمه ی فوق الذکر ضرورت و لزوم امر تعلم را گوشزد کرده است.چون علوم و معارف بشری از طریق وراثت قابل انتقال نیست. ? درست است که عده ای از صفات فطری بشر از طریق قانون وراثت ,از نسلی به نسل دیگر منتقل میشود ولی علم دارای چنین خصیصه ای نمی باشد. فرزند یک فرد عالم و دانشمند و فرزند یک فرد عامی و بیسواد هیچ فرقی از نقطه نظر فقدان سواد و معلومات ,باهم ندارند. به عبارت دیگر : تمدن و فرهنگ یک میراث بیولوژیکی نیست که نسلهای گذشته ,بدون کوشش در یادگیری از آنها. بهره مند گردند بلکه تمدن و فرهنگ یک میراث اجتماعی است که باید فعالیت بشر برای صیانت و پیشبرد آن مداومت و استمرار یابد.
بشر هزاران سال است که برای پاسداری و ترقی معارف و علوم رنج و زحمت را به خود هموار ساخته است این میراث اجتماعی و انتقال آن از نسلی به نسل دیگر با دشواریها و رنجها همراه بوده است.
اگر مردم هر عصری بخواهند معارف و معلومات و عقائد و راه و رسم خود را به نسلهای بعدی منتقل سازند ناگزیرند مساعی و کوششهائی در راه تعلیم و تربیت فرزندان خود مبذول دارند ?!
غزالی میگوید :" اگر دانشمندان و معلمین نمیبودند ,مردم همچون بهائم و چهارپایان زیست میکردند. یعنی مردم در سایه تعلیم , از مرحله ی حیوانی به مقام انسانی ارتقاء می‌یابند. 
یکی از مربیان غربی میگوید : تعلیم و تربیت عبارت از کوششی است که انسانها به وسیله ی آن از حیوانات رها میشوند و به تمدن و انسانیت دست می یابند.
مربی دیگری باتعبیری دقیق تر و رساتر میگوید.? عاملی که مارا به تعلیم و تربیت نیازمند می سازد این است که کودکان ما به صورت یک انسان بدنیا نمی آیند, بلکه به وسیله ی تعلیم و تربیت انسان میگردند.
دو دانشمند تعلیم و تربیت غربی این نکته را در عالم فرض و خیال چنین تصویر کرده اند :که هرگاه ساکنان کره ی زمین به کره ی مریخ منتقل میشدند وکودکان خردسال خود را روی زمین رها میکردند و پس از بیست سال دوباره به سوی آنها باز می‌گشتند آنان را به صورت رمه ای از حیوانات ,مشاهده میکردند .گاهی این تصور در بعضی از افراد وجود دارد که موروثی نبودن علم یکی از نقاط نقص و عیب انسان است ولی اگر کمی دقیق گردیم با این نتیجه میرسیم که مسئله ی موروثی نبودن علم و دانش یکی از محاسن و کمالات انسان بشمار می آید.اگر علم از راه قانون وراثت از نسلی به نسل دیگر منتقل نمی گردد همین مطلب یکی از مزایای جالب خلقت بشر محسوب میشود.چون قانون وراثت در نقل خصوصیات و حقایق بسیار امین است یعنی هر چیزی را همانطور که هست اعم از زشت یا زیبا ,صفات خوب یا بد ,خصوصیات مطلوب یانامطلوب را به نسل بعدی منتقل مینماید ,لکن تعلیم و تربیت هرگونه میراث فرهنگی و علمی و معارف را بدون برسی و ارزیابی و انتخاب و به گزینی , به نسل های بعدی انتقال نمی دهد بلکه تعلیم و تربیت هرگز به گزینی و انتخاب صحیح را از مد نظر دور نمیدارد و آنچه را با مصالح جامعه ی بشری مناسب می باشد به نسلهای بعدی منتقل می‌سازد.
علم و دانش علاوه بر اینکه یک میراث بیولوژیکی نیست ?! به کوشش و جهد نیازمنداست و انسان برای دست یافتن به آنان. باید مساعی خویش را بکار اندازد, چون دانش بشری با آرزو و تمنای عاری از کوشش و فعالیت , بدست نمی آید؟ 
در اشعار منسوب به امیرالمؤمنین (ع ) چنین آمده است که به نثر درآمده! 
اگر این علم و دانش از طریق امید و آرزو بدست می‌آمد , در میان جامعه ی بشری هیچ فرد نادان و بیسوادی باقی نمی ماند. بکوش و سستی مکن و غافل مباش زیرا پشیمانی عاقبت برای کسی است که خویشتن را به سستی و تن آسائی وامیدارد.
ودر پایان یادآور میشوم که در تعلیم و تربیت ودر رشد تفکر منطقی نباید جائی برای خرافه ها , پیش داوریها ,و تعصبهای ویرانگر وجود داشته باشد....

پیام

پیام شما

لطفا دیدگاه یا درخواست خود را از طریق فرم زیر ارسال نمایید: